Nasz narząd – jelita

Podział

Cud natury – jelita

Przestrzeń, którą w ciele człowieka zajmują jelita, podkreśla jeszcze bardziej znaczenie ich funkcji: u dorosłych długość jelit może osiągać imponujące siedem metrów. Dzięki wewnętrznej strukturze, szczególnie jelita cienkiego, powierzchnia wchłaniania jest niezwykle duża.

Wielozadaniowiec – jelita

Wielu ludzi kojarzy jelita przede wszystkim z trawieniem i wchłanianiem składników odżywczych i rzeczywiście, są to jedne z najważniejszych funkcji. Jednak cały układ jelitowy jest także częścią układu odpornościowego oraz, jako tzw. „drugi mózg”, wpływa na nasze samopoczucie. Ponadto istnieje związek między mikrobiotą jelitową a produkcją hormonów. Niektóre kultury bakterii w jelitach odgrywają kluczową rolę w regulacji hormonów. Szereg hormonów produkowanych jest bezpośrednio w jelitach.

Funkcje

Mistrz zarządzania – żołądek

Ściany żołądka są tak elastyczne, że mogą pomieścić do 1,5 litra pokarmu. Pokarm lekkostrawny pozostaje w żołądku około jednej do dwóch godzin, trudniej strawny nawet do dziewięciu godzin. Środowisko w żołądku jest kwaśne ze względu na silne soki żołądkowe. Jednak ściany wewnętrzne żołądka chronione są przez wyjątkowo odporną warstwę śluzu. Dzięki temu sok żołądkowy może spełnić swoje zadanie: wymieszać się z pokarmem i przygotować go do dalszego trawienia. Czas trwania tego procesu zależy w dużej mierze od rodzaju i ilości spożywanego jedzenia.

Mistrz transportu – jelito cienkie

W jelicie cienkim wiele składników odżywczych i witamin wchłania się przez śluzówkę do krwi. U zdrowych ludzi śluzówka jelita cienkiego jest pofałdowana i tworzy kosmki, które zapewniają ogromną powierzchnię wchłaniania od 400 do 500 metrów kwadratowych. Dzięki temu składniki odżywcze mogą szybko przechodzić z jelita cienkiego do krwi. W przypadku celiakii śluzówka jelita cienkiego zostaje zaatakowana przez reakcję autoimmunologiczną, a kosmki ulegają spłaszczeniu (zanik kosmków).

Jelito grube i odbytnica

Rozpoczyna się ostatni etap trawienia. Niestrawionym resztkom pokarmowym odbierana jest woda oraz elektrolity. Dzięki wydzielaniu śluzu przez ścianę jelita pozostałe resztki pokarmu stają się śliskie i są przesuwane w kierunku odbytnicy. Stały kał jest magazynowany, aż zostanie wydalony przez odbyt.

Przewlekłe choroby jelit

Zespół nieszczelnego jelita (Leaky Gut Syndrom)

Przy zespole nieszczelnego jelita bariera śluzówki jelita cienkiego jest uszkodzona. W rezultacie bakterie i toksyny mogą przedostawać się poza jelita do krwiobiegu. Powoduje to stany zapalne w całym organizmie, co może zaburzać wchłanianie mikroelementów, składników odżywczych i witamin. Może się także zdarzyć, że enzymy wydzielane przez nabłonek jelitowy, np. odpowiedzialne za rozkład histaminy lub laktozy, są produkowane w mniejszych ilościach.

  • Choroby wywołane składnikami pokarmowymi:
    • Celiakia
    • Alergia na pszenicę
    • Nieceliakalna nadwrażliwość na gluten/pszenicę
    • Nietolerancja laktozy
    • Nietolerancja fruktozy
    • Nietolerancja histaminy
  • Choroba Leśniowskiego-Crohna
  • Wrzodziejące zapalenie jelita grubego
  • Zespół jelita drażliwego (IBS)
  • Uchyłkowatość

Specjalista

W przypadku utrzymujących się dolegliwości zawsze należy udać się do specjalisty. Gdy problem dotyczy trawienia, pierwszym wyborem jest gastroenterolog. Gastroenterologia oferuje wszystkie możliwości, aby dotrzeć do przyczyn dolegliwości trawiennych. Do zadań gastroenterologii należą diagnostyka i leczenie chorób:

  • przewodu pokarmowego
  • wątroby
  • gruczołów hormonalnych (np. trzustki)

Wstecz

Zdrowie jelit
Odżywianie i diety

Dalej