Dergi

İyi bir bağırsak hissi için konular ve ipuçlarıyla dolu

Aktuelle Magazin Artikel

Häufig gelesen

Bağırsak Sağlığının Demir ve B12 Vitamini Alımı Üzerindeki Etkisi

Çölyak Hastalığı Tanısına Giden Yol

Gluten nedir?

Güncel dergi makaleleri

Sıkça okunan

<blockquote>Beslenme terapisi, hastalığı olan kişilere yönelik bir uygulamadır. Temelde beslenmeyle ilişkili hastalıkların tedavisidir. Hastalık nedeniyle artık belirli yiyecekleri veya içecekleri tüketemeyen kişilere danışmanlık yapıyorum. Örneğin, kilo vermek isteyen kişiler kliniğime geldiği gibi, çölyak hastalığı olan ve semptomsuz yaşayabilmek için glutensiz beslenmesi gereken kişiler de geliyor.Beslenme terapisi hastalık üzerinde olumlu bir etki yaratır, yeme alışkanlıklarını optimize eder ve gerekirse değiştirir. Çalışmamda, beslenmeyle ilgili konularda – yemek, içmek ve keyif almak gibi – soruları yanıtlıyorum. Beslenme terapisi ayrıca, diyetlerini değiştirmesi gereken danışanlara güven ve rahatlık sağlar. (Birgit Blumenschein)</blockquote>

Beslenme Terapisi Nedir?

Tahıl ürünleri tükettikten sonra tekrar tekrar şikâyetler mi yaşıyorsunuz? Bunun arkasında çölyak belirtileri, yani gluten intoleransına işaret eden semptomlar olabilir – ancak bu durum buğday duyarlılığı, gluten duyarlılığı veya buğday alerjisi belirtilerinden de kaynaklanabilir. Ne yazık ki bir çölyak hastalığı için yapılan kendi kendine testler kesinlik sağlamaz: Çölyak hastalığını kesin olarak test edebilecek tek kişi doktorunuzdur. Burada, çölyak testi uygulamada nasıl yapılır, çölyak antikorlarının rolü nedir ve ne zaman ince bağırsaktan örnek alınır, bunları açıklıyoruz. Ayrıca, muayene sırasında aklınızda bulundurmanız için <a href="/Gutsense_Checklist_TR_2026.pdf">kontrol listemizi</a> yazdırıp yanınıza alabilirsiniz.

Çölyak Hastalığı Nasıl Test Edilir? Tanıya giden yol, sade bir anlatımla – yazdırılabilir kontrol listesiyle

Ağızdan mideye, oradan ince bağırsak, kalın bağırsak ve rektuma: Yiyecekler sindirim sistemimizde bu yolu izler. Burada tam olarak ne olduğunu genellikle sadece sindirim sorunları yaşadığımızda merak ederiz. Oysa özellikle bağırsak sağlığı, genel yaşam kalitemiz için çok önemlidir. Sürekli mide-bağırsak şikâyetleri yaşıyorsanız mutlaka bir doktora başvurmalısınız. Çünkü tekrarlayan gaz, kabızlık veya ishal, çölyak hastalığına da işaret edebilir. Çölyakta gluten alımı, ince bağırsak mukozasında kronik iltihaplanmaya yol açar. Ancak çölyak hastalığı, kronik inflamatuar bağırsak hastalıkları grubuna girmez.

Sindirim Sistemi: Anatomisi, Fonksiyonu, Sindirimin Ne Kadar Sürdüğü ve Neden Bağırsak Sağlığı Bu Kadar Önemli?

Çölyak hastalarında gluten içeren gıdaların tüketimi ince bağırsak mukozasının yıkımına yol açar. Ayrıca bu kişilerde bağırsak mikrobiyomunda sıklıkla bir dengesizlik görülür – peki bu durum hastalığın nedeni mi yoksa sonucu mu? Mikrobiyota, bağırsak sağlığı ve çölyak arasındaki ilişkiyi deneyimli diyet asistanı ve tıp pedagogu Birgit Blumenschein bizim için açıklıyor:

Çölyakta Bağırsak Sağlığı: Mikrobiyomun Rolü

Şiddetli, uzun süren veya tekrar eden karın şikâyetlerinde her zaman doktor tavsiyesi gerekir. Ancak karın sadece kısa süreli rahatsızlık hissediyorsa, kendine nasıl yardımcı olabileceğini bilmek önemlidir. Uygun self-care (öz bakım) ipuçlarını Starnberger See Sağlık Merkezi’nden gastroenterolog Prof. Dr. med. Martin Storr ve Münster’de kendi kliniğinde çalışan diyet asistanı Dipl. med. päd. Birgit Blumenschein veriyor.

Kendini İyi Hissetmediğinde Ne Yapmalısın?

Almanya’da yaşayan insanların yaklaşık %12 ila %15’i irritabl bağırsak sendromundan (IBS) muzdarip – ancak çoğu zaman şikâyetlerin diğer hastalıklarla örtüşmesi (İngilizce: overlap) tanıyı zorlaştırır. Prof. Dr. Martin Storr, Starnberger See Sağlık Merkezi’nde görev yapıyor. Bu uzman sohbetinde deneyimli gastroenteroloji uzmanı, sözde Overlap fenomeninin ne olduğunu, neden doğru bir tıbbi tanının bu kadar önemli olduğunu ve tedavi sürecinde FODMAP azaltılmış beslenmenin rolünü açıklıyor.

Hassas Bağırsak ve Overlap (Çakışma) Fenomeni

Sağlıklı beslenme, yeterli hareket ve dijital çözümler – bunlar Maximilian Frese’nin tutkuyla ilgilendiği konular. Diyetisyenlik eğitimiyle bu tutkusunu mesleğe dönüştüren Frese, bugün bağımsız bir beslenme terapisti olarak çalışıyor. Online eğitimler ve uygulama geliştirme konusundaki deneyimi sayesinde beslenme bilgisini dijital yeniliklerle birleştirmeyi seviyor. Bu uzman sohbetinde, beslenme ile fiziksel performans arasındaki ilişkiyi ve kişisel performans açısından gerçekten kimlerin glutensiz diyetten fayda görebileceğini açıklıyor.

Bağırsak Dostu Beslenme ve Fiziksel Performans – Dijital Destekle

<blockquote>“Bir sensitivite, belirli gıdalara veya onların bileşenlerine karşı bir intoleransı (hoşgörüsüzlük) ifade eder ve bir alerji değildir. Örneğin, buğday sensitivitesi olan kişiler buğday bileşenlerine karşı intolerans gösterir. Bunun nedeni bazen buğday ürünlerinde bulunan amilaz-tripsin inhibitörleri olabilir – ve bu durum, buğdayda bulunan glutenle doğrudan ilgili olmak zorunda değildir. Bu örnek üzerinden devam edersek, çölyak hastalığı ve buğday alerjisi olmayan, ancak yine de buğday ürünlerine benzer şikâyetlerle tepki veren insanlar vardır. Bu olguya buğday sensitivitesi denir.Önemli olan, bir gıda sensitivitesinden şüpheleniliyorsa, bir doktorla görüşerek intoleransın netleştirilmesidir. Ancak bu şekilde şikâyetlerin gerçek nedeni ortaya çıkarılabilir. Doğru teşhis, doğru beslenme terapisi ve uygun beslenme değişikliği için ön koşuldur.” (Birgit Blumenschein)</blockquote>

Sensitivite Nedir?

<blockquote>"İntestinal mikrobiyota terimi, özellikle bağırsaklarımızı kolonize eden milyarlarca bakteriyi ifade eder. Eskiden bu kavram için bağırsak florası veya bağırsak mikrobiyomu gibi terimler de kullanılırdı. İntestinal mikrobiyotanın tam bileşimi kişiden kişiye oldukça farklıdır. Ancak önemli olan, birçok farklı bakteri türünden oluşan dengeli bir karışımdır; çünkü bu, iyi bir sindirimi ve bağışıklık sistemimizi destekler.Mikrobiyotanın bileşimi, başta beslenmemiz olmak üzere çeşitli faktörlerden etkilenir – bu durum bağırsak sağlığı üzerinde hem olumlu hem de olumsuz etkiler yaratabilir. Ayrıca hastalıklar, stres veya antibiyotik gibi ilaçlar da bakteri türleri arasındaki hassas dengeyi değiştirebilir ve böylece bağırsak fonksiyonunu bozabilir." (Birgit Blumenschein)</blockquote>

İntestinal Mikrobiyota Nedir?

Sağlıklı bir bağırsak, tükettiğimiz besinlerin vücut tarafından doğru şekilde emilebilmesi için gereklidir ve bu nedenle sağlıklı bir bedenin temelini oluşturur. Birgit Blumenschein, Münster’de beslenme danışmanlığı ve diyet tedavisi alanında hizmet veren bir merkez yürütmektedir. Bu uzman söyleşisinde deneyimli diyetisyen ve sertifikalı tıp eğitimcisi, bağırsak sağlığı ile demir ve B12 vitamini alımı arasındaki ilişkiyi ve tedavi edilmemiş çölyak hastalığında bu eksikliklerin neden kaçınılmaz olduğunu açıklamaktadır.

&nbsp;<blockquote>İrritabl Bağırsak Sendromu gibi fonksiyonel hastalıklar, herhangi bir test ya da kan tahlili ile doğrudan tıbbi olarak teşhis edilemez; bu tanı ancak diğer hastalıkların dışlanması ve belirli bir semptomlar bütününün varlığıyla konulabilir. Bunun için, bu semptomlar bütününün neyi kapsadığının tanımlanması gerekir ve bu tanımı yapan yapı, Roma Kriterleri olarak adlandırılır.Bu kriterleri oluşturmak amacıyla bir uzman grubu bir araya gelmiş ve pratikte irritabl bağırsak sendromu tanısı konulabilmesini mümkün kılan ölçütler geliştirmiştir. Bu ölçütler, yaşam kalitesini belirgin şekilde bozan çeşitli gastrointestinal yakınmaları kapsar. Ancak burada zaman faktörü de önemli bir rol oynar. Örneğin, irritabl bağırsak sendromu tanısının konulabilmesi için semptomların yıl içinde en az üç aydan uzun süre devam etmesi gerekmektedir.(Prof. Dr. med. Martin Storr)</blockquote>

Roma Kriterleri nedir?

Gluten, birçok yaygın tahıl türünde depolama proteini olarak görev yapan bir protein—daha doğrusu bir proteinler karışımıdır. Bu tahıllara arpa, buğday ve çavdar örnek verilebilir. Bağlayıcı bir protein olarak gluten, bu tahıllardan üretilen tüm ürünlerde bir yapı iskeleti oluşturur ve böylece ekmek ve diğer unlu mamullere yapı ve doku kazandırır. Gluten, fırıncılık özellikleri açısından avantaj sağlasa da yaşam için vazgeçilmez bir besin öğesi değildir. Bu nedenle çölyak hastalığı gibi glutenle ilişkili hastalıkları olan kişiler, gluten içeren besinleri diyetlerinden tamamen çıkarmak zorundadır ve bunu güvenle yapabilirler.

Arkadaşın ilk buluşmada makarna yaparsa: Çölyak hastaları için yapılacaklar ve yapılmayacaklarHer şey kusursuz ilerler: İlk mesajdan ilk iki buluşmaya, keyifli sohbetlerden yoğun göz temasına kadar… Sonra evde akşam yemeği daveti gelir: “Bol sevgiyle pişirdim.” Bugün nihayet belirleyici bir adım atılacak gibi görünür—nihayet… ya da aslında pek de öyle değil.

Arkadaşın ilk buluşmada makarna yaparsa: Çölyak hastaları için

Mide ve bağırsaklar sürekli sorun çıkardığında, doğru yönlendirmeye ihtiyaç duyulur. Çünkü sindirim problemlerinin pek çok farklı nedeni olabilir. Gutsense üzerindeki değerlendirme aracı, bu noktada ilk ipuçlarını sunar. Test, daha fazla kişinin tıbbi tanıya ulaşmasına yardımcı olmak amacıyla doktorlar ve beslenme uzmanlarıyla iş birliği içinde geliştirilmiştir. Deneyimli pratisyen hekim Dr. Petra Zantl, testte neden yorgunluk, baş ağrısı ya da kas ve eklem ağrıları gibi belirtilerin de sorgulandığını açıklıyor.

Gutsense Değerlendirme aracı – Bir Doktorun Anlatımıyla

Tahıl ürünlerini tükettikten sonra tekrar tekrar şikâyetler mi yaşıyorsunuz? Bunlar çölyak hastalığının, yani gluten intoleransının belirtileri olabilir. Ancak aynı belirtiler buğday hassasiyeti, gluten hassasiyeti ya da buğday alerjisi kaynaklı da olabilir. Çölyak hastalığı için güvenilir tanı yalnızca bir doktor muayenesinde konulabilir. Aile hekimi Dr. Petra Zantl, tıbbi çölyak testinin nasıl yapıldığını, çölyak antikorlarının rolünü ve ne zaman ince bağırsak biyopsisi alındığını açıklıyor. Ayrıca doktor randevunuza hazırlanmanıza yardımcı olmak için bir tanı kontrol listesi de hazırladık.

Çölyak hastalığı ile karaciğer arasında bir ilişki var mıdır?Çölyak hastalığı temelde ince bağırsağı etkileyen otoimmün bir hastalıktır; ancak bunun yanı sıra diğer organlarda da fonksiyon bozukluklarına neden olabildiği ya da bu bozuklukları tetikleyebildiği iyi bilinmektedir. Çölyak hastalığından etkilenebilen organlardan biri de karaciğerdir ve çölyak ile karaciğer arasındaki bağlantı bilimsel olarak iyi tanımlanmıştır. Karaciğer, çölyak hastalığından farklı şekillerde etkilenebilir.

Uzman Bilgisi: Çölyak Hastalığı ve Karaciğer

Otoimmün hastalıklar nedir?Bağışıklık sistemimizin temel görevi, bizi bakteriler ve virüsler gibi zararlı etkenlerden korumaktır. Ancak bazı durumlarda bağışıklık sistemi yanlış bir şekilde vücudun kendi dokularını hedef alır. Bu durum otoimmün hastalık olarak adlandırılır. Otoimmün hastalıklar arasında çölyak hastalığı, Hashimoto tiroiditi ve tip 1 diyabet gibi hastalıklar yer alır. Hangi başka otoimmün hastalıkların bulunduğu, bu hastalıkların olası nedenleri ve vücutta neler olduğu, İç Hastalıkları ve Gastroenteroloji Uzmanı Prof. Dr. Martin Storr tarafından açıklanmaktadır.